Πολιτικός Όρκος

Η Ελλάδα έχει καταδικαστεί πολλές φορές τα προηγούμενα έτη από την ΕΕ για την υποχρέωση θρησκευτικού όρκου, είτε για την αποκάλυψη των θρησκευτικών πεποιθήσεων στα δικαστήρια.

Σήμερα, ισχύουν τα εξής:
Κώδικας Ποινικής Δικονομίας

Όρκος των μαρτύρων στο ακροατήριο. Αρθρο 218. (προσφάτως τροποποιημένο)

«1. Κάθε μάρτυρας οφείλει, πριν εξετασθεί στο ακροατήριο, να ορκιστεί δημόσια. Προς τούτο ερωτάται, αν προτιμά να δώσει θρησκευτικό ή πολιτικό όρκο.

2. Ο τύπος του χριστιανικού όρκου έχει ως εξής: «Ορκίζομαι ενώπιον του θεού να πω όλη την αλήθεια και μόνο την αλήθεια, χωρίς να προσθέσω ούτε να κρύψω τίποτε».

3. Αν ο μάρτυρας πιστεύει σε θρησκεία ή δόγμα που ορίζει άλλο τύπο όρκου, δίνει τον όρκο σύμφωνα με αυτόν τον τύπο.

4. Ο πολιτικός όρκος δίνεται ως διαβεβαίωση με τον εξής τύπο: «Δηλώνω επικαλούμενος την τιμή και τη συνείδηση μου ότι θα πω όλη την αλήθεια και μόνο την αλήθεια, χωρίς να προσθέσω ούτε να κρύψω τίποτε».

5. Ο άλαλος μάρτυρας που γνωρίζει να γράφει ορκίζεται, γράφοντας και υπογράφοντας τον άνω όρκο. Αν δεν ξέρει να γράφει δηλώνει τον όρκο της προηγούμενης παραγράφου, με την βοήθεια διερμηνέα.

6. Οι κληρικοί κάθε θρησκεύματος ορκίζονται διαβεβαιώνοντας στην ιερωσύνη τους.»

Σύμφωνα με τις διατάξεις της Ε.Ε. το δικαστήριο γενικά δεν έχει δικαίωμα να ρωτήσει τις θρησκευτικές πεποιθήσεις του μάρτυρα, ούτε ο τελευταίος έχει υποχρέωση να τις αποκαλύψει. Στην πράξη, συνήθως το δικαστήριο ζητάει από τον μάρτυρα να ορκιστεί, και ο μάρτυρας λέει τον θρησκευτικό ή τον πολιτικό όρκο.

Το ίδιο θεωρούμε αυτονόητο ότι ισχύει κατ’ επέκταση και στην προδικασία, δηλαδή στις (έγγραφες) καταθέσεις μαρτύρων σε ανακριτικούς υπαλλήλους πριν φτάσει η υπόθεση στο ακροατήριο (δικαστήριο). Επειδή, όμως, πιθανότατα, κι εξ όσων γνωρίζουμε, τα αντίστοιχα τυποποιημένα έντυπα καταθέσεων που χρησιμοποιούν οι εκάστοτε ανακριτικοί υπάλληλοι δεν έχουν ακόμα εκσυγχρονιστεί σύμφωνα με το ανωτέρω τροποποιημένο άρθρο, προτρέπουμε όλους να το τονίζουν στις καταθέσεις τους και να επιμένουν σθεναρά να διαγράφεται το τυποποιημένο χωρίο «Έπειτα ο εξεταζόμενος αφού έθεσε την δεξιά αυτού επί του Ιερού Ευαγγελίου (ή Κορανίου)» και αντ’ αυτού να γράφεται: «Έπειτα ο εξεταζόμενος ορκίστηκε σύμφωνα με τα άρθρα 218 και 219 παρ. 1 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας, όπως αυτός τροποποιήθηκε και ισχύει σήμερα, και εξετάζεται ως ακολούθως:».